نگاهی به رویدادهای جنبش کارگران و مزدبگیران در آذر ماه
زینت میرهاشمی
روز پنجشنبه اول دی ماه ماموران وزارت اطلاعات رژیم به دستور قاضی مرتضوی، دادستان کل تهران به محل زندگی تعدادی از فعالان و اعضای سندیکای شرکت واحد اتوبوسرانی یورش برده و بعد از بازرسی، آنان را دستگیر نمودند.
دستگیرشدگان عبارتند از منصور اسانلو _ ابراهيم مددی _ منصور حيات غيبی _ عباس نژند کودکی _ رضا ترازی _ علی زاد حسين و غلامرضا ميرزايی. دلیل بازداشت این فعالان جنبش سندیکایی در حکم ارائه شده، «اقدام به تشکیل سندیکای غیر قانونی و تلاش برای بر هم زدن نظم عمومی از طریق اعتصاب است.
سندیکای کارگران شرکت واحد اتوبوسرانی تهران از وزارت کار خواستار ثبت سندیکا گردیده و تا کنون در سازماندهی بخشی از اعتراضهای کارگران این واحد، نقش فعالی داشته است.
دستگیری این رهبران و فعالان جنبش سندیکایی محکوم است. سازمانیابی و برخورداری از تشکلهای مستقل صنفی، حق اعتصاب و حق اعتراض از خواستهای عادلانه و برحق کارگران است که در منشور سازمان جهانی کار به رسمیت شناخته شده است. جمهوری اسلامی علیرغم عضویت در سازمان جهانی کار، همچنان این حق را پایمال می کند. تشکلهای دولتی مانند «خانه کارگر»، «شوراهای اسلامی کار» که نقش وابسته کردن جنبش کارگری به نظام سرمایه داری را دارند عملا مانعی اساسی برای دستیابی کارگران و زحمتکشان به سازمانیابی مستقل خود هستند.
دستیابی به این خواسته دموکراتیک و عادلانه چالش فعالان جنبش کارگری، سندیکایی و تمامی مدافعان حقوق بشر با جمهوری اسلامی است. کمپین علیه دستگیری و محاکمه فعالان جنبش کارگری همچنان ادامه دارد. تلاش برای دفاع از حقوق دستگیر شدگان جنبش سندیکایی شرکت واحد اتوبوسرانی تهران و آزادی آنها به این کمپین اضافه می شود. توجه سندیکاهای کارگری، انجمنهای غیر دولتی مدافع حقوق بشر، سازمانهای مدافع حقوق کارگران، نیروهای مترقی مخالف جهانی سازی لیبرالی در سطح جهان و جنبش دانشجویان، زنان و همه وجدانهای بیدار را به نقض حقوق کارگران و زحمتکشان ایران جلب کرده و بدون شک اراده جمعی در دفاع از حق آنان ثمربخش خواهد بود.
گروهی از دانشجویان و فعالان جنبش کارگری در پیوستگی و همبستگی جنبش کارگری و دانشجویان، سمیناری در روز یکشنبه 6 آذر تدارک دیده بودند. این همایش با عنوان بررسی حقوق کار قرار بود در دانشکده اقتصاد علامه طباطبایی انجام شود. حراست دانشگاه و مدیریت دانشکده نیم ساعت قبل از مراسم، اجازه آن را لغو نمودند. این مراسم در بیرون دانشکده و در فضای باز برگزار شد. سخنرانان اصلی این مراسم آقای اسانلو نماینده سندیکای اتوبوسرانی و پریسا نصر آبادی از فعالان جنبش دانشجویی بودند. بر اساس گزارش سایت آشوب خانم پریسا نصر آبادی «با اعتراض به میلیتاریزه شدن فضای دانشگاه و با اعتراض به نظم حقوقی قانون کار از این که تمامی قوانین کار در نظامهای سلطه سرمایه داری نوشته می شود انتقاد کرد.»
اجلاس سالانه کشورهای عضو اتحادیه کارگران جهان با محور بررسی مهمترین مباحث تشکلهای کارگری و چالشهای اقتصادی، اجتماعی و سیاسی جهان در کوبا برگزار شد. از طرف ایران ، علیرضا محجوب نماینده رژیم در این اجلاس شرکت داشت. نماینده واقعی کارگران در این اجلاس شرکت نداشت. این نشست از اول تا چهارم دسامبر در هوانا پایتخت کوبا برگزار شد.
11 برنده جایزه صلح نوبل، در آستانه روز جهانی حقوق بشر خواستار رعایت حقوق اساسی کارگران از جمله حق تشکیل اتحادیه های صنفی شده اند.
در بیانیه این برندگان صلح نوبل بدین مناسبت آمده است: « ما از هر كشور و طايفه اي تفاضا مي كنيم كه به دنبال اين روز جهاني حقوق بشر به اعلاميه جهاني وفادار بمانند و صادقانه از حقوق كارگران از جمله حق تشكيل اتحاديه هاي صنفي و كارگري دفاع و محافظت كنند.»
از جمله صاحبان امضاي اين اعلاميه ؛ خانم دكتر شيرين عبادي (ايران) ، جيمي كارتر (آمريكا) ، دالاي لاما (تبت) ، جان هوم (ايرلند شمالي) ، پزشكان بين المللي براي جلوگيري از جنگ هسته اي ، دكتر جوز راموس هرتا (تيمور شرقي) ، آرچبيشاپ دسموند توتو (افريقاي جنوبي) ، بتي ويليامز (ايرلند) و پروفسور جودي ويليامز (آمريكا) مي باشند.
تشکیل چنین نهادی و آن هم در سطح جهانی و از طرف کسانی که به گونه ای در صف استثمار شدگان نیستند نشان دهنده برجستگی نقض وحشیانه حقوق کارگران در شرایطی که نولیبرالیسم حقوق مردم را مورد یورش برده است.
در زیر به بخشی از مهمترین اعتراضهای کارگری در ماه گذشته اشاره می شود.
روز چهارشنبه 9 آذر کارگران «صنایع پوشش» به دلیل عدم دریافت 5 ماه حقوق در مقابل کارخانه تجمع اعتراضی برپا کردند و با آتش زدن لاستیک جده اصلی رشت – انزلی را بستند.
کارگران شرکت «مه نخ» و «فر نخ» روز سه شنبه 22 آذر در مقابل وزارت صنایع تجمع اعتراضی بر پا نمودند. کارگران این شرکت در اعتراض به عدم دریافت 5 ماه حقوق برای چندمین بار دست به اعتراض زدند. به دنبال سیاست خصوصی سازی و فروش سهام واحدهای تولیدی نساجی به نورچشمیها و آقازاده ها، بحران و رکود در این واحدها گسترش یافته و در موارد زیادی به تعطیلی کشیده شده است. بیکاری، لغو قراردادهای رسمی و طولانی مدت کار، افزایش قراردادهای کوتاه مدت و پیمانی بدون برخورداری از بیمه و حق بیکاری، و نیز عدم دریافت ماهها حقوق، زندگی زحمتکشان را صد چندان دشوارتر نموده است.
بیکاری یک تهدید جدی در مقابل کارگران شاغل است که هر روز بخش وسیعتری از آنان را در بر می گیرد. در یک نمونه، 1800 کارگر شاغل در کارخانه کشت و صنعت مغان واقع در اردبیل بیکار شدند.
عدم دریافت حقوق طی سالهای اخیر در واحدهای تولیدی خصوصی سازی شده، تبدیل به امری رایح شده است.
کارگران شاغل در یک منطقه شهرداری، بیش از 2 ماه است حقوقشان را دریافت نکرده اند. حداقل حقوق تعیین شده از طرف وزارت کار که معادل 125 هزار تومان است بنا بر آمارهای ارائه شده در رسانه های حکومتی، زیر خط فقر قرار دارد. اما کارگران قراردادی و واحدهای تولیدی زیر 10 نفر این حداقل حقوق را هم دریافت نمی کنند. شرایط برده داری به این کارگران تحمیل می شود در حالی که هیچ قانون کاری از آنها حمایت نمی کند.
بنا به گزارش خبرگزاری ایلنا 22 آذر، کارگران ناحیه 7 شهرداری تهران در 2 شیفت کاری از شب تا 10 صبح و 2 بعد از ظهر تا 6 عصر کار می کنند و در ازای 14 ساعت کار 120 هزار تومان حقوق دریافت می کنند.
کارگران «ایران برک» واقع در رشت، در اعتراض به عدم دریافت 8 ماه حقوق خود، روز سه شنبه 15 آذر در مقابل اداره کل صنایع و معادن استان گیلان دست به تجمع اعتراضی زدند.
کارگران «پوشینه بافت» روز سه شنبه 15 آذر در اعتراض به عدم دریافت 5 ماه حقوق خود در مقابل استانداری قزوین تجمع نمودند. بر اساس گزارش ایلنا، 15 آذر در این حرکت اعتراضی صدها نفر از کارگران شرکت داشتند.
روز دوشنبه 21 آذر کارگران شرکت «سامیکوه صنعت» در مقابل فرمانداری همدان تجمع اعتراضی نمودند. این کارگان به تعطیلی شرکت و بیکاری خود اعتراض داشتند.
روز 23 آذر، کارگران شرکت نساجی واقع در غرب کرمانشاه در اعتراض به عدم دریافت حقوق و تعطلی کارخانه در مقابل استانداری کرمانشاه تجمع اعتراضی نمودند.