بولتن خبري ايران نبرد

بولتن خبري ايران نبرد(987) جمعه 28 دی 1386(18 ژانویه 2008)

اخبار، گزارشها و تحليلها - ايران و تحولات عراق

اخبار كارگران و مزد بگيران ايران را در ايران نبرد بخوانيد

رژیم ایران و دولتهای بزرگ(آمریکا، اروپا)، روسیه، چین و....... پروژه اتمي رژيم ايران- آژانس بين المللي انرژي، شورای امنیت ملل متحد و چالشهاي جهاني با رژیم ایران

جان نگروپونته، معاون وزیر امور خارجۀ آمریکا که در پکن به سر می برد از دولت چین خواست که از تشدید مجازات های بین المللی علیه جمهوری اسلامی پشتیبانی کند. با این حال، دبیر شورای عالی امنیت ملی ایران از شکست کشورهای غربی، برغم فشارها و مجازات های بین المللی، در بازداشتن ایران از ادامۀ فعالیت های اتمی اش سخن گفت.

وزیر امور خارجۀ آلمان، فرانک والتر اشتاین مایر امروز در مقر سازمان بین المللی انرژی اتمی در وین از جامعۀ جهانی خواست که در مورد پروندۀ اتمی ایران سیاست قاطعانۀ خود را دنبال کند. وزیر امور خارجۀ آلمان این سخنان را پیش از ملاقات یک ساعتۀ خود با محمد البرادعی مدیر آژانس بین المللی انرژی اتمی ایراد کرد. هدف فرانک والتر اشتاین مایر از انجام این ملاقات کسب اطلاع در مورد تمایل ایران به همکاری با جامعۀ بین المللی اعلام شده است. فرانک والتر اشتن مایر همچنین گفته است : برای دستیابی به راه حل در پروندۀ اتمی ایران، آشنایی با نظرات محمد البرادعی پس از گفتگوهایش در تهران با مقامات جمهوری اسلامی مهم بوده است. بیست و دوم ژانویه برلن میزبان اجلاس گروه پنج به علاوه یک (مرکب از اعضاء دائم شورای امنیت به اضافۀ آلمان) خواهد بود که در آن تصویب مجازات های جدید علیه ایران موضوع بحث و مذاکره خواهد بود. وزیر امور خارجۀ آلمان در ادامۀ سخنان امروزش، اضافه کرد : برای احیاء فضای اعتماد، دولت ایران باید به برخی پرسش ها پاسخ دهد. ما نیز برای دریافت این پاسخ ها به رویۀ قاطعانۀ خود ادامه میدهیم، زیرا جامعۀ بین المللی نمی تواند شاهد توسعۀ فن شناسی سلاح های اتمی در منطقه باشد. وزیر امور خارجۀ آلمان آخرین گزارش سرویس های اتمی آمریکا را دربارۀ فعالیت های اتمی ایران مهم دانست، اگر چه تصریح نمود که بر اساس این گزارش مسئلۀ پروندۀ اتمی ایران همچنان لاینحل باقی مانده است. (بر اساس آخرین گزارش سرویس های امنیتی آمریکا دولت ایران از سال ٢٠٠۳ فعالیت های نظامی اتمی خود را متوقف کرده است). دیروز دولت آلمان تصویب قطعنامۀ جدید علیه ایران را ضروری اعلام کرد. در این حال جان نگروپونته، معاون وزیر امور خارجۀ آمریکا که در پکن به سر می برد از دولت چین خواست که از تشدید مجازات های بین المللی علیه جمهوری اسلامی پشتیبانی کند. معاون وزیر امور خارجۀ آمریکا اضافه کرد: مهم است، به دلیل بی تفاوتی ایران نسبت به قطعنامه های پیشین سازمان ملل، شورای امنیت قطعنامه ای جدید علیه این کشور تصویب کند. در واکنش، سخنگوی وزارت امور خارجۀ چین اظهار داشت : "در مورد پروندۀ اتمی ایران موضع پکن تغییری نکرده است. ما امیدواریم که دولت ایران قطعنامه های شورای امنیت را به رسمیت شمارد و علاوه بر همکاری با جامعۀ بین المللی از خود نرمش نشان بدهد." وزارت امور خارجۀ چین همچنین اضافه کرد : ما امیدواریم که جامعۀ بین المللی نیز به تلاش های دیپلماتیکش برای ازسرگیری سریع مذاکرات ادامه دهد. همزمان با سفر جان نگروپونته به چین، سعید جلیلی دبیر شورای عالی امنیت ملی ایران برای انجام یک سفر رسمی دو روزه و همکاری با مقامات چین وارد پکن شد. پیشتر ایرنا خبرگزاری جمهوری اسلامی ایران اعلام کرده بود که قرار است در این سفر سعید جلیلی با وزیر امور خارجۀ چین در مورد پروندۀ اتمی ایران گفتگو کند. دبیر شورای عالی امنیت ملی ایران پیش از سفر به چین، از شکست کشورهای غربی، برغم فشارها و مجازات های بین المللی، در بازداشتن ایران از ادامۀ فعالیت های اتمی اش سخن گفت. سعید جلیلی همچنین گفت : تاکنون کشورهایی که در پی اعمال مجازات و فشارهای بین المللی علیه ایران بوده اند، به جایی نرسیده اند و امروز رویدادهای جهانی و روش منطقی ایران راه را بر وضع مجازات های جدید بسته است. حسین کاظم پور اردبیلی، نمایندۀ ایران در اوپک، موافقت در شورای امنیت، به ویژه موافقت چین و روسیه را بر سر وضع مجازات های جدید علیه ایران بسیار نامحتمل دانست. همزمان با تلاش های آمریکا و دیگر کشورهای غربی به منظور تصویب مجازات های جدید علیه ایران، دیوان محاسبات آمریکا طی گزارشی نسبت به کارآئی مجازات های آمریکا علیه جمهوری اسلامی ابراز تردید کرد. در این گزارش آمده است : اگر چه مقامات و کارشناسان آمریکایی از تاثیر خاص این مجازات ها بر ایران صحبت می کنند، مشکل بتوان دامنۀ این تاثیر را تشخیص داد. گزارش دیوان محاسبات آمریکا در این نیز تردید کرده که مجازات های مالی آمریکا سرمایه گذاری در صنعت نفت ایران را کُند کرده یا مانع دست یابی این کشور به بازار اعتبارات آمریکا شده باشد. این گزارش همچنین بعید دانسته که این مجازات ها توانسته باشند مانع پشتیبانی مالی ایران از فعالیت های تروریستی یا فعالیت های مربوط به اشاعۀ جنگ افزارهای اتمی شوند.

پرونده هسته‌ای ایران محور رایزنی‌های بین‌المللی

در آستانه‌ی تشکیل جلسه‌ی گروه ۵+۱، تلاش‌های دیپلماتیک فشرده‌ای در جریان است.کشورهای غربی خواهان تصویب یک قطعنامه‌ی جدید علیه ایران هستند، اما ایران به دنبال لغو تحریم‌ها و بازگرداندن پرونده اتمی خود به آژانس اتمی است.

فرانک- والتر اشتاین‌مایر، وزیر خارجه‌ی آلمان بر این نظر است که چالش هسته‌ای ایران همچنان در دستور کار سیاست خارجی جامعه‌ی جهانی باقی خواهد ماند. وی که صبح پنجشنبه، ۱۷ ژانویه، پیش از دیدار با محمد البرادعی سخن می‌گفت، تأکید کرد که جامعه‌ی جهانی اجازه نخواهد داد در منطقه خاورمیانه تکنولوژی تسلیحات هسته‌ای تولید و گسترش یابد. اشتاین‌مایر ابراز امیدواری کرد که وزرای خارجه‌ی گروه ۵+۱ در دیدار روز سه‌شنبه خود در برلین، در زمینه‌ی رویکرد بعدی نسبت چالش هسته‌ای ایران مذاکره‌ای اساسی و ثمربخش داشته باشند.

محمد البرادعی، مدیر کل آژانس بین‌المللی انرژی اتمی هفته‌ی پیش در سفری به تهران از رهبران جمهوری اسلامی اسلامی این قول را گرفت که تا ۴ هفته‌ی دیگر همه‌ی ابهام‌های موجود در باره‌ برنامه هسته‌ای ایران برطرف شوند. دیدار وزیر خارجه‌ی آلمان با البرادعی در روز پنجشنبه به منظور آشنایی بیشتر با جزئیات مذاکرات او در تهران انجام شد. اشتاین مایر نکات عمده‌ی گفتگو با البرادعی را در مذاکرات گروه ۵+۱ در برلین مطرح خواهد کرد.

وزیر خارجه‌ آلمان، پیش از دیدار با البرادعی همچنین به این موضوع اشاره کرد که گزارش اخیر سازمان‌های ا طلاعاتی آمریکا در باره‌ی توقف برنامه تسلیحات هسته‌ای ایران ایجاب می‌کند که از سیاست اتمی جمهوری اسلامی ارزیابی جدیدی به عمل آید. ولی این گزارش نیز به گفته‌ی اشتاین مایر، مسائل مربوط به چالش هسته‌ای ایران را حل نکرده است.

گروه ۵+۱، متشکل از ۵ عضو دائم شورای امنیت و آلمان در مذاکرات خود در روز سه‌شنبه آینده، رویکرد بعدی در قبال ایران و امکان تصویب یک قطعنامه دیگر علیه این کشوررا بررسی خواهد کرد. با پیشنهاد ۶ کشور یادشده تا کنون شورای امنیت سازمان ملل دو قطعنامه به تصویب رسانده که در آنها از ایران اثبات صلح‌آمیزبودن برنامه‌ هسته‌ای‌اش و نیز تعلیق غنی‌سازی اورانیوم را تقاضا کرده است. برای واداشتن جمهوری اسلامی به انجام این خواسته‌ها، قطعنامه‌های یادشده حاوی رشته تحریم‌هایی علیه ایران هستند. تهران تا کنون گرچه برای رفع نگرانی‌ها و ابهام‌ها نسبت به برنامه‌ هسته‌ای‌اش همکاری‌های بیشتری را با آژانس بین‌المللی انرژی اتمی در پیش گرفته است، اما کماکان از تعلیق غنی‌سازی اورانیوم سرباز می‌زند. سرسختی جمهوری اسلامی در عدم تعلیق غنی‌سازی این تردید را ایجاد کرده است که تحریم‌های وضع‌شده از کارآیی و تأثیر چندانی برخوردار نبوده‌اند. گزارشی که روز چهارشنبه، ۱۶ ژانویه، اداره حسابرسی وابسته به کنگره آمریکا انتشار داد نیز از کارایی کم تحریم‌ها علیه ایران حکایت دارد.

در همین حال، با انتشار گزارش سازمان‌های اطلاعاتی آمریکا در اوایل ماه دسامبر گذشته، ضرورت تشدید تحریم‌ها علیه ایران با شک و تردیدهایی بیتشری به ویژه از جانب روسیه و چین روبرو شده است. در گزارش یادشده گفته می‌شود که ایران برنامه تسلیحات هسته‌ای خود را ازسال ۲۰۰۳ متوقف کرده است. همچنین قول اخیر ایران به البرادعی در باره‌ی رفع همه‌ی ابهامات پیرامون برنامه‌ هسته‌ای‌اش نیز، ظاهراَ توافق بر سر تصویب قطعنامه‌ی جدید را دشوارتر کرده است.

در ‌آستانه‌ی برگزاری جلسه‌ی وزرای خارجه‌ی گروه ۵+۱، تلاش‌های دیپلماتیک آمریکا، ایران و اسرائیل برای تأثیرگذاری بر روند مذاکرات این جلسه شدت بیشتری یافته است. سعید جلیلی، دبیر شورای عالی امنیت ایران روز پنجشنبه، 17 ژانویه (27 دی) به چین سفر کرده است تا رهبران این کشور را به عدم همراهی در تشدید تحریم‌ها علیه ایران متقاعد کند. به گزارش ایرنا مدیرکل وزارت خارجه چین در مراسم استقبال از جلیلی و هیئت همراه وی در فرودگاه پکن، گفته است که به رغم تلاش آمریکا و کشورهای غربی برای تحریم و فشار بر ایران، چین معتقد است که این پرونده باید از مسیر تحریم و فشار خارج شود.

سفر مقام ایرانی به پکن در حالی صورت می‌گیرد که جان نگرو پونته، معاون وزیر خارجه آمریکا نیز برای دیدار با رهبران چین در این کشور به سر می‌برد. به گزارش خبرگزاری‌ها، پرونده هسته‌ای ایران و متقاعد کردن چین به ضرورت صدوریک قطعنامه جدید علیه این کشور از جمله موضوعات مذاکرات نگروپونته با مقامات پکن است.

تلاش‌های اسرائیل برای تشدید فشار بر ایران

در تحولی دیگر، خانم زیپی لوینی، وزیر خارجه‌ی اسرائیل به مسکو رفته است تا دردیدار با مقامات روسیه، آنها را به تشدید فشار بر ایران تشویق کند. به گزارش اینترفاکس، خبرگزاری روسیه، لوینی روز پنجشنبه در مسکو از اقدام روسیه به صدور محموله‌ی سختی اتمی برای ایران انتقاد کرده است.

روز چهارشنبه، ۱۶ ژانویه، در آستانه سفر لوینی به روسیه، سفارت اسرائیل در مسکو با انتشار بیانیه‌ای هدف از این سفر را متقاعد کردن رهبران روسیه به تشدید تحریم‌های علیه ایران ذکر کرد. در اطلاعیه یادشده به نقل از لیونی آمده است که روسیه و جامعه‌ی جهانی نیز مانند اسرائیل از خطر ایران آگاهند و جهان نباید اجازه دهد که ایران به سلاح هسته‌ای دست یابد.

همزمان با سفر لوینی به مسکو، در خود اسرائیل ارتش این کشور موشک دوربردی را آزمایش کرد که به گفته کارشناسان نظامی ۴۵۰۰ کیلومتر برد دارد و قادر به نشانه‌گیری اهدافی در خاک ایران است. چندی قبل، ایهود المرت، نخست وزیر اسرائیل تأکید کرد که کشورش از هر ابزاری استفاده خواهد کرد تا ایران را از دستیابی به سلاح اتمی بازدارد. در دیدار هفته‌ی پیش رئیس جمهور آمریکا از اسرائیل نیز، المرت کوشید با ارائه گزارش‌ها واطلاعاتی که سازمان‌های جاسوسی اسرائیل به دست آورده‌اند بوش را متقاعد کند که گزارش اخیر سازمان‌های اطلاعاتی آمریکا در باره‌ی توقف برنامه هسته‌ای ایران با واقعیت سازگاری ندارد. سخنرانی تند جرج بوش علیه جمهوری اسلامی در ابوظبی و خطرناک‌ توصیف کردن این حکومت برای امنیت جهان این ارزیابی را دامن زده است که وی متأثر از گفتگوهایش با رهبران اسرائیل تا حدودی از نتیجه‌گیری‌های گزارش سازمان‌های اطلاعاتی آمریکا در باره‌ی کاهش خطر جمهوری اسلامی فاصله گرفته است.

گیتس: نمی دانم چه کسی ما را در تنگه هرمز تهدید کرد

رابرت گيتس، وزير دفاع آمريکا گفت که اين کشور نمی داند جملات تهديد آميز عليه رزمناور آمريکايی در تنگه هرمز که همزمان با حضور قايق های سپاه پاسداران مخابره شده، از چه منبعی ارسال شده است.

به گزارش خبرگزاری رويترز، آقای گيتس در مصاحبه ای با راديو سراسری آمريکا – NPR - در پاسخ به سئوالی در باره حادثه شانزدهم دی ماه - ششم ژانويه - در تنگه هرمز، گفت که او نمی داند چه کسی مسئول اين تهديد است.

رابرت گيتس گفت:«من فکر می کنم به عنوان يک موضوع با سنديت، ما اطمينان کامل نداريم که اين ارتباط دو به دو از کجا فرستاده شده است.»

در جريان حادثه شانزدهم دی ماه، قايق های تندرو سپاه پاسداران انقلاب اسلامی به رزمناوهای آمريکايی در تنگه هرمز نزديک شده بودند.

آمريکا اعلام کرد که قايق های سپاه در مکالمه ای راديويی، رزمناوها را تهديد به انفجار کرده اند، اما ايران با انتشار يک ويدئو اين ادعا را تکذيب کرد و اعلام کرد که در آن لحظه تنها مکالمه شناسايی معمولی بين دو طرف رد و بدل شده است.

با این حالT آمریکا رسما به ایران اعتراض کرد و رییس جمهوری این کشور نیز به تهران هشدار داد.

هفته نامه «نيوی تايمز – Navy Times» نيز گزارش داده بود که احتمالا جملات تهديد آميز از سوی قايق های ايرانی ارسال نشده اند و يک مزاحم راديويی در خليج فارس به نام «فيليپينو مانکی Filipino Monkey» فرستنده اين پيام بوده است.

وزير دفاع آمريکا گفت: «ابتدا اين ظن وجود داشت که اين [پيام تهديد آميز] به سادگی از سوی قايق ها آمده، چرا که همزمان با نزديک شدن قايق ها به کشتی های ما مخابره شده بود. ولی فکر می کنم که ما نسبت به منبع فرستنده مطمئن نيستيم.»

نيروهای نظامی آمريکا اعلام کرده بودند که در زمان نزديک شدن قايق ها و بعد از دريافت پيامی که در آن گفته می شد: «شما تا ... دقيقه ديگر منفجر خواهيد شد»، در آستانه شليک به سوی قايق های ايرانی قرار گرفته بودند.

پنتاگون برای اثبات ادعای خود ويدئويی نيز منتشر کرده بود که در آن قايق های ايرانی در حال گشت زنی بودند و بر روی تصوير صدای مردی شنيده می شد که اين تهديدها را بيان می کرد.

ايران اين ويدئو را «دستکاری شده و مونتاژ تصويری واقعی با صدايی دروغين» خوانده بود و در مقابل، ويدئويی منتشر کرد که در آن فرمانده قايق های تندرو سپاه پاسداران، بر اساس قوانين بين المللی دريانوردی از رزمناور آمريکايی می خواهد که هويت خود را اعلام کند.

در ويدئو منتشر شده از سوی ايران، هيچ اظهارات تهديد آميزی از سوی طرف ايرانی بيان نمی شود و مدتی پس از اينکه گشت دريايی سپاه پاسداران، هويت رزمناوها کسب می کند، از آنها فاصله می گيرد.

برخی رسانه های نزديک به جمهوری اسلامی، انتشار خبرهايی درباره اين حادثه را «زمينه چينی آمريکا برای متحد کردن کشورهای حاشيه خليج فارس عليه ايران در جريان سفر جرج بوش به منطقه» خواندند.

آقای بوش، دو روز پس از انتشار گزارش های پنتاگون درباره تهديد شدن ناوهای آمريکايی از سوی ايران وارد خاورميانه شد و سفر هشت روزه خود را به اين منطقه روز چهارشنبه، ۲۶ دی ماه – يک روز پيش از اظهارنظر تازه وزير دفاع اين کشور - به پايان برد و به واشينگتن بازگشت.

آلمان و اتریش: جهان نباید در برابر ایران عقب نشینی کند

وزرای امور خارجه آلمان و اتريش، روز پنج شنبه در وين، تاکيد کردند که جامعه جهانی، نبايد از موضع خود در پرونده هسته ای ايران که سال ها است به محل مناقشه بدل شده، عقب نشينی کند.

به گزارش خبرگزاری فرانسه، فرانک والتر اشتاين ماير، وزير امور خارجه آلمان که برای ديدار با محمد البرادعی دبير کل آژانس بين المللی انرژی هسته ای روز پنج شنبه وارد وين شد، در جمع خبرنگاران گفت: «جامعه جهانی نمی تواند اجازه بدهد و اجازه نخواهد داد که تکنولوژی ساخت سلاح هسته ای در منطقه [خاورميانه] گسترش يابد.»

اورسلا پلاسنيک، وزير امور خارجه اتريش نيز گفت که جامعه جهانی «عليه برنامه تسليحات هسته ای در ايران، ثابت قدم است.»

وزير امور خارجه آلمان بعد از ديدار با همتای اتريشی خود، با آقای ابرادعی ديدار کرد. بنا به گزارش ها وی با هدف آماده شدن برای ميزبانی نشست گروه ۱+۵ و مذاکره درباره برنامه هسته ای ايران به وين سفر کرده است.

آقای اشتاين ماير پيش از ديدار با دبير کل آژانس بين المللی انرژی هسته ای گفته بود که از محمد البرادعی خواهد خواست تا او را از جزئيات مذاکرات دو روزه اش با مسئولان ايرانی، آگاه سازد.

محمد البرادعی هفته گذشته، پس ازديدار با آيت الله خامنه ای و مسئولان مرتبط با برنامه هسته ای ايران، در تهران اعلام کرده بود ايران موافقت کرده است که به ابهام های باقی مانده در برنامه هسته ايش تا اواسط بهمن ماه آينده پاسخ دهد.

وزارت امور خارجه آلمان اعلام کرده است که وزيران امور خارجه گروه ۱+۵ در نشستی که روز سه شنبه هفته آينده در برلين برگزار خواهد شد، درباره احتمال تشديد تحريم های تنبيهی عليه ايران تبادل نظر خواهند کرد.

به گزارش خبرگزاری آسوشيتدپرس، برخی از ديپلمات ها گفته اند در نشست آتی گروه ۱+۵ ، طرفین تلاش خواهند کرد تا اختلاف نظرها در باره «لحن» و «زمان» قطعنامه سوم تحريم را برطرف کنند.

از آنجا که جمهوری اسلامی ايران خواسته جامعه جهانی را برای متوقف کردن غنی سازی اورانيوم نپذيرفته است، شورای امنيت سازمان ملل تاکنون دو قطعنامه تنبيهی عليه ايران تصويب کرده است.

همزمان ايران و آمريکا ديپلمات های ارشد خود را به چين فرستاده اند تا نظر اين کشور در مناقشه هسته ای ايران، جلب کنند. چين به همراه روسيه از مخالفان تصويب سومين قطعنامه عليه ايران است.

جان نگروپونته، معاون وزير امور خارجه آمريکا، روز پنج شنبه در پکن و پيش از ديدار با مقام های عالی رتبه چينی از اين کشور خواست که از سومين قطعنامه شورای امنيت عليه ايران حمايت کند.

وی که ساعتی پس از ورود سعيد جليلی، سرپرست مذاکرات هسته ای ايران به پکن در جمع خبرنگاران حاضر شده بود، گفت: «به نظر ما اين موضوع بسيار مهم است که قطعنامه اضافه ای در شورای امنيت تصويب شود، چرا که اين از اجرای قطعنامه های پيشين خودداری کرده است.»

وی گفت که اين «استدلال» را با مقام های عالی رتبه چينی در ميان خواهد گذاشت.

در عين حال سخنگوی وزارت امور خارجه چين اعلام کرد که قرار است در دو روز آينده، سعيد جليلی نيز با مقام های پکن از جمله وزير امور خارجه اين کشور ديدار کند.

جيانگ يو گفت: «دو کشور ديدگاههای خود را درباره روابط دو جانبه و مساله هسته ای رد و بدل خواهند کرد.»

خانم جيانگ حاضر نشد که از اظهار نظر جان نگروپونته درباره «لزوم تصويب سومين قطعنامه» حمايت کند و در عوض گفت: «موضع ما ثابت است. ما اميدواريم که ايران خواسته های شورای امنيت را اجابت کند و در برابر جامعه جهانی از خود نرمش نشان دهد.»

بنا به گزارش خبرگزاری رویتر، یکی از بانک های عمده بحرین روابط بانکی خود را با ایران قطع کرده است.

این خبرگزاری روز چهارشنبه، 16 ژانویه (26 دی)، گزارش کرد که بانک اهلی متحده - ای یو بی - از جمله بزرگترین بانک های بحرین، روابط بانکی خود با ایران را متوقف کرده که ظاهرا نتیجه فشار ایالات متحده برای گسترش تحریم های مالی و اقتصادی بین المللی علیه جمهوری اسلامی بوده است.

بانک اهلی متحده علاوه بر ارائه خدمات بانکی به ایران، شریک بانک ملی ایران و بانک صادرات ایران در بانک مستقبل است که در سال 2004 میلادی در منامه، پایتخت بحرین، به ثبت رسید.

فعالیت اصلی این بانک فراهم کردن تسهیلات بانکی برای انتقال منابع سرمایه گذاری مالی از کشورهای حوزه خلیج فارس به ایران بوده است اما مشخص نیست که توقف روابط بانک اهلی متحده با ایران ممکن است چه تاثیری بر عملیات بانک مستقبل داشته باشد.

رویتر به نقل از دو منبع مطلع در بانک اهلی متحده گزارش کرده که علت تعلیق معاملات با ایران فشار ایالات متحده برای تشدید تحریم های بین المللی علیه جمهوری اسلامی بوده است.

در ماه های اخیر گزارش هایی حاکی از اقدام بانک های خارجی در محدودیت یا قطع معامله با ایران انتشار یافته است که نوعی تحریم غیررسمی و اعلام نشده محسوب می شود.

علت این محدودیت ها فشار ایالات متحده برای وادار کردن دولت ایران به کنار گذاشتن بخشی از برنامه های هسته ای این کشور به خصوص در زمینه غنی سازی اورانیوم بوده است.

دولت ایالات متحده ایران را به تلاش برای دستیابی به تسلیحات اتمی در پوشش برنامه های صلح آمیز هسته ای متهم کرده و کوشیده است تا با اعمال فشار بر موسسات مالی در سرتاسر جهان، جمهوری اسلامی را با محدودیت های بیشتری در زمینه مبادلات خارجی مواجه سازد.

ماه گذشته، برخی از منابع خبری در امارات گفتند که تعدادی از بانک های غربی و عربی مستقر در دوبی نیز تحت فشار ایالات متحده روابط مالی خود با ایران را کاهش داده یا قطع کرده اند.

به گفته این منابع، استوارت لوی، معاون وزیر دارایی آمریکا، در سفر خود به دوبی در ماه مارس به بانکداران منطقه هشدار داده بود که در صورت ادامه روابط بانکی با ایران ممکن است با محدودیت هایی در معامله با ایالات متحده مواجه شوند.

در ماه اکتبر سال گذشته، و پس از انتشار گزارش یک سازمان بین المللی در مورد ضعف قوانین ایران در زمینه مقابله با پولشویی، دولت آمریکا خطرات "ناشی از فعالیت غیرقانونی ایرانیان در ارتباط با پولشویی، تامین مالی تروریسم و تامین مالی تکثیر تسلیحات کشتار جمعی" به نهادهای مالی جهان هشدار داد.

سازمان موسوم به "شبکه مقابله با جرایم مالی"، وابسته به وزارت خزانه داری آمریکا همچنین از سازمان های مالی در کشورهای مختلف خواست تا تحریم های مالی علیه ایران را در نظر بگیرند.

در ماه نوامبر نیز دولت آمریکا بانک ملی و بانک صادرات ایران را به انجام عملیات بانکی غیرقانونی متهم کرد و مشمول تحریم قرار داد.

بانک اهلی متحده در سایت اینترنتی خود تصریح کرده که عملیات این بانک با "قانون پاتریوت" ایالات متحده انطباق دارد.

این قانون در سال 2001 با هدف ردگیری و ممانعت از دسترسی گروه های تروریستی به امکانات لازم برای عملیات خود به تصویب کنگره آمریکا رسید.

بخشی از این قانون به اقدامات مربوط به مقابله با پولشویی و تامین نیازهای مالی این گروه ها اختصاص دارد.

معضلات آمریکا برای جلب حمایت بین المللی علیه ایران

جاناتان مارکوس
تحلیلگر امور دیپلماتیک در بی بی سی

جورج بوش، رییس جمهور آمریکا، در سفر اخیر خود به خاورمیانه، از کشورهای این منطقه خواسته است تا با آنچه وی تهدید ایران برای جهان می داند، مقابله کنند.

مصادف با سفر آقای بوش به کشورهای حاشیه خلیج فارس، محمد البرادعی، رییس آژانس بین المللی انرژی اتمی به ایران سفر کرد و از حکومت این کشور وعده گرفت تا یک ماه دیگر به کلیه سوالات در مورد فعالیت هسته ای خود پاسخ دهد.

ایالات متحده و متحدان اصلی این کشور از مدت ها پیش نشان داده اند که دیپلماسی آقای برادعی را کاملا تائید نمی کنند.

در ماه اوت سال گذشته رییس آژانس انرژی اتمی با مقامات ایرانی در مورد یک برنامه کاری به توافق رسید که آنها تا پایان سال میلادی 2007 تمام فعالیت های هسته ای این کشور را برملا کنند.

نتیجه هایی که تاکنون از این توافق حاصل شده یک دست نبوده است؛ این برنامه کاری همچنین با تاخیر روبرو شده و هدف رییس آژانس انرژی اتمی از سفر به ایران نیز بازگرداندن روند این برنامه کاری به مسیر قبلی آن بوده است.